ένα βάρος που συχνά παραμένει αόρατο.
Επιβλητική είναι στην πόλη η μορφή μιας γυναίκας σκυφτής, φορτωμένης με αντικείμενα καθημερινής οικιακής εργασίας
Στη Σαραγόσα της Ισπανίας υπάρχει ένα γλυπτό που έχει τραβήξει την προσοχή και έχει γίνει viral τα τελευταία χρόνια, όχι για την αισθητική του μόνο, αλλά για το μήνυμα που μεταφέρει. Το έργο με τίτλο La Mujer Que Nunca Hizo Nada –στα ελληνικά «Η γυναίκα που δεν έκανε ποτέ τίποτα»– δημιουργήθηκε το 2001 από τον καλλιτέχνη Χοσέ Λουίς Φερνάντεθ το 2001 και αποτελεί μια έντονη, οπτική υπενθύμιση της αόρατης εργασίας που επιτελείται μέσα στο σπίτι.
Η μορφή της γυναίκας στο γλυπτό είναι σκυφτή, φορτωμένη με αντικείμενα καθημερινής οικιακής εργασίας, όπως κουβάδες, σκούπες, πλυντήρια. Στα χέρια της κρατά τα δύο παιδιά της, συνθέτοντας μια εικόνα που μιλάει για την αδιάκοπη φροντίδα και τις αμέτρητες προσπάθειες που απαιτούνται για να λειτουργήσει μια οικογένεια. Η στάση της, η ένταση στους ώμους και το σκυμμένο σώμα της, αποτυπώνουν με δύναμη το βάρος που φέρουν καθημερινά εκατομμύρια γυναίκες, ένα βάρος που συχνά παραμένει αόρατο στην κοινωνία και στα οικονομικά στατιστικά.
Ο τίτλος του έργου αποτελεί σαφή και αιχμηρή κριτική σε μια διαδεδομένη αντίληψη: ότι οι γυναίκες που εργάζονται στο σπίτι «δεν κάνουν τίποτα». Η πραγματικότητα, όπως υπενθυμίζει το γλυπτό, είναι ότι η οικιακή εργασία και η φροντίδα των παιδιών αποτελούν έναν τεράστιο όγκο σωματικής και συναισθηματικής προσπάθειας, που συχνά παραβλέπεται ή υποτιμάται. Μελέτες του Διεθνούς Οργανισμού Εργασίας και του ΟΗΕ για τις γυναίκες δείχνουν ότι οι ώρες απλήρωτης εργασίας για φροντίδα και οικιακές δουλειές υπολογίζονται σε δισεκατομμύρια καθημερινά παγκοσμίως, και τις εκτελούν κυρίως γυναίκες. Παρ’ όλα αυτά, η συμβολή τους σπάνια καταγράφεται, με αποτέλεσμα να παραμένει «αόρατη» για το κράτος, την κοινωνία και τα οικονομικά μοντέλα.
Κοιτάζοντας το άγαλμα, βλέπει κανείς ξεκάθαρα την επιβάρυνση που σηκώνει η φιγούρα της γυναίκας. Καταλαβαίνει τη σκέψη πίσω από κάθε αντικείμενο που κουβαλάει – όχι μόνο αυτά που απεικονίζονται στο γλυπτό αλλά και όσα συνδέονται με την καθημερινότητα ενός σπιτιού. Αναγνωρίζει την τρυφερότητα με την οποία κρατά τα χέρια των παιδιών της, παρά το βάρος που κουβαλά, και αντιλαμβάνεται ότι η πραγματική δουλειά δεν είναι μόνο τα πλυντήρια και οι σκούπες. Είναι οι εκατομμύρια σκέψεις και οι μικρές φροντίδες που διατηρούν την οικογένεια και το σπίτι ως οργανική μονάδα, η αόρατη «κόλλα» που κρατά τους δεσμούς ζωντανούς.
Το έργο του Χοσέ Λουίς Φερνάντεθ γίνεται έτσι περισσότερο από ένα γλυπτό· μετατρέπεται σε υπενθύμιση της αξίας της απλήρωτης οικιακής εργασίας. Κάθε γυναίκα μπορεί να αναγνωρίσει ένα κομμάτι του εαυτού της μέσα σε αυτή την φιγούρα, κάθε επισκέπτης μπορεί να δει τη σημασία της φροντίδας πέρα από την έννοια της «παραγωγικότητας». Το άγαλμα μάς κάνει να συνειδητοποιήσουμε ότι η καθημερινή εργασία στο σπίτι, έστω και χωρίς μισθό ή δημόσια αναγνώριση, στηρίζει όχι μόνο οικογένειες αλλά ολόκληρη την κοινωνία. Μια αμφισβήτηση των στερεοτυπικών αντιλήψεων
Η απεικόνιση της γυναίκας σκυμμένης, με τα αντικείμενα στοιβαγμένα στην πλάτη και τα παιδιά στα χέρια της, αναδεικνύει τη σωματική καταπόνηση και τον ψυχικό φόρτο που συχνά μένει αόρατος. Το γλυπτό αμφισβητεί τις στερεοτυπικές αντιλήψεις, υπενθυμίζοντας ότι οι «απλές» δουλειές του σπιτιού δεν είναι καθόλου εύκολες ούτε ασήμαντες. Κάθε κουβάς νερού, κάθε πλυντήριο, κάθε σκούπισμα αντιπροσωπεύει μια καθημερινή θυσία που επιτρέπει στην οικογένεια να λειτουργεί, να οργανώνεται και να ανθίζει.
Στη Σαραγόσα της Ισπανίας υπάρχει ένα γλυπτό που έχει τραβήξει την προσοχή και έχει γίνει viral τα τελευταία χρόνια, όχι για την αισθητική του μόνο, αλλά για το μήνυμα που μεταφέρει. Το έργο με τίτλο La Mujer Que Nunca Hizo Nada –στα ελληνικά «Η γυναίκα που δεν έκανε ποτέ τίποτα»– δημιουργήθηκε το 2001 από τον καλλιτέχνη Χοσέ Λουίς Φερνάντεθ το 2001 και αποτελεί μια έντονη, οπτική υπενθύμιση της αόρατης εργασίας που επιτελείται μέσα στο σπίτι.
Η μορφή της γυναίκας στο γλυπτό είναι σκυφτή, φορτωμένη με αντικείμενα καθημερινής οικιακής εργασίας, όπως κουβάδες, σκούπες, πλυντήρια. Στα χέρια της κρατά τα δύο παιδιά της, συνθέτοντας μια εικόνα που μιλάει για την αδιάκοπη φροντίδα και τις αμέτρητες προσπάθειες που απαιτούνται για να λειτουργήσει μια οικογένεια. Η στάση της, η ένταση στους ώμους και το σκυμμένο σώμα της, αποτυπώνουν με δύναμη το βάρος που φέρουν καθημερινά εκατομμύρια γυναίκες, ένα βάρος που συχνά παραμένει αόρατο στην κοινωνία και στα οικονομικά στατιστικά.
Κοιτάζοντας το άγαλμα, βλέπει κανείς ξεκάθαρα την επιβάρυνση που σηκώνει η φιγούρα της γυναίκας. Καταλαβαίνει τη σκέψη πίσω από κάθε αντικείμενο που κουβαλάει – όχι μόνο αυτά που απεικονίζονται στο γλυπτό αλλά και όσα συνδέονται με την καθημερινότητα ενός σπιτιού. Αναγνωρίζει την τρυφερότητα με την οποία κρατά τα χέρια των παιδιών της, παρά το βάρος που κουβαλά, και αντιλαμβάνεται ότι η πραγματική δουλειά δεν είναι μόνο τα πλυντήρια και οι σκούπες. Είναι οι εκατομμύρια σκέψεις και οι μικρές φροντίδες που διατηρούν την οικογένεια και το σπίτι ως οργανική μονάδα, η αόρατη «κόλλα» που κρατά τους δεσμούς ζωντανούς.
Το έργο του Χοσέ Λουίς Φερνάντεθ γίνεται έτσι περισσότερο από ένα γλυπτό· μετατρέπεται σε υπενθύμιση της αξίας της απλήρωτης οικιακής εργασίας. Κάθε γυναίκα μπορεί να αναγνωρίσει ένα κομμάτι του εαυτού της μέσα σε αυτή την φιγούρα, κάθε επισκέπτης μπορεί να δει τη σημασία της φροντίδας πέρα από την έννοια της «παραγωγικότητας». Το άγαλμα μάς κάνει να συνειδητοποιήσουμε ότι η καθημερινή εργασία στο σπίτι, έστω και χωρίς μισθό ή δημόσια αναγνώριση, στηρίζει όχι μόνο οικογένειες αλλά ολόκληρη την κοινωνία. Μια αμφισβήτηση των στερεοτυπικών αντιλήψεων
Η απεικόνιση της γυναίκας σκυμμένης, με τα αντικείμενα στοιβαγμένα στην πλάτη και τα παιδιά στα χέρια της, αναδεικνύει τη σωματική καταπόνηση και τον ψυχικό φόρτο που συχνά μένει αόρατος. Το γλυπτό αμφισβητεί τις στερεοτυπικές αντιλήψεις, υπενθυμίζοντας ότι οι «απλές» δουλειές του σπιτιού δεν είναι καθόλου εύκολες ούτε ασήμαντες. Κάθε κουβάς νερού, κάθε πλυντήριο, κάθε σκούπισμα αντιπροσωπεύει μια καθημερινή θυσία που επιτρέπει στην οικογένεια να λειτουργεί, να οργανώνεται και να ανθίζει.
Εύη Κουρίδου
athensmagazine



Απλά μας ενδιαφέρει να ακούγονται όλες οι απόψεις χωρίς λογοκρισία.
Τα Μπουλούκια
Η παρούσα αρθρογραφία έχει καθαρά ενημερωτικό χαρακτήρα. Ο αναγνώστης οφείλει να διασταυρώνει τις πληροφορίες για θέματα που τον ενδιαφέρουν. Τα κείμενα βασίζονται σε υλικό από Ελληνικές και ξενόγλωσσες δημοσιεύσεις, οι οποίες αναφέρονται στο μέτρο του δυνατού. Τα συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια θα διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση.